Trên thị trường xe cũ hiện nay, không khó để bắt gặp những chiếc xe được rao bán với mức giá “hời” nhưng kèm theo lời nhắn khá mơ hồ như “xe không giấy tờ, bao chạy”, “giấy tờ thất lạc, không sang tên được”, hoặc thậm chí là “xe trùm mền, không cần cà vẹt”. Nhiều người vì ham rẻ hoặc thiếu hiểu biết pháp lý mà vẫn quyết định mua, để rồi sau đó rơi vào hàng loạt rắc rối mà lúc đầu không lường trước. Vậy, thực chất mua xe không giấy tờ có sao không? Có thể lưu thông hợp pháp không? Bị công an phát hiện thì bị xử lý thế nào? Hãy cùng tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.
Xe không giấy tờ là gì và bao gồm những trường hợp nào?
Thuật ngữ “xe không giấy tờ” thường được hiểu là xe không có đăng ký (cà vẹt xe), không có hợp đồng mua bán hợp pháp hoặc không có nguồn gốc rõ ràng. Có những trường hợp người bán chỉ giao xe mà không cung cấp bất kỳ giấy tờ nào đi kèm, hoặc chỉ có giấy viết tay không được công chứng. Một số xe thậm chí đã qua nhiều đời chủ mà không hề thực hiện thủ tục sang tên, dẫn đến tình trạng hồ sơ gốc không thể truy vết.
Ngoài ra, cũng có những trường hợp xe bị mất giấy tờ do cháy, hư hỏng, thiên tai nhưng vẫn còn người chủ gốc rõ ràng. Những xe này có thể được hỗ trợ cấp lại giấy đăng ký nếu đủ điều kiện và có hồ sơ gốc. Tuy nhiên, điểm chung là nếu không chứng minh được nguồn gốc và quyền sở hữu rõ ràng, chiếc xe đó sẽ bị xếp vào diện “không giấy tờ hợp lệ”.
Những rủi ro khi mua xe không giấy tờ
Một trong những rủi ro đầu tiên khi mua xe không giấy tờ là bạn không thể tiến hành đăng ký và sang tên xe tại cơ quan công an. Điều này đồng nghĩa với việc chiếc xe đó không thể hợp pháp hóa để lưu thông trên đường. Khi bị lực lượng chức năng kiểm tra, xe không có giấy đăng ký sẽ bị lập biên bản và tạm giữ phương tiện. Nếu không chứng minh được quyền sở hữu hợp pháp, xe có thể bị tịch thu.
Một nguy cơ khác đáng lo ngại hơn là xe không giấy tờ có thể nằm trong danh sách phương tiện bị mất cắp, trộm cắp hoặc có liên quan đến các hành vi vi phạm pháp luật. Trong trường hợp này, người mua dù vô tình cũng có thể bị liên đới trách nhiệm và bị điều tra để làm rõ. Thậm chí, nếu xác định bạn biết rõ xe không hợp pháp mà vẫn cố tình sử dụng, bạn có thể bị xử lý hình sự.
Về mặt pháp lý, xe không có đăng ký cũng không thể mua bảo hiểm trách nhiệm dân sự – loại bảo hiểm bắt buộc khi lưu thông. Điều đó đồng nghĩa rằng nếu xảy ra tai nạn, bạn sẽ không được bảo hiểm hỗ trợ mà phải tự chịu toàn bộ thiệt hại, bao gồm cả chi phí sửa xe của bên thứ ba, viện phí, bồi thường tổn thất… Trong trường hợp nghiêm trọng, hậu quả tài chính có thể rất lớn, thậm chí phá sản nếu bạn là cá nhân kinh doanh vận tải.
Trường hợp ngoại lệ: Mất giấy tờ nhưng vẫn có hồ sơ gốc
Không phải tất cả các trường hợp xe mất giấy tờ đều rơi vào diện “vô phương cứu chữa”. Nếu người bán là chủ sở hữu hợp pháp nhưng làm mất giấy tờ do lý do chính đáng như cháy nổ, thiên tai, thì hoàn toàn có thể xin cấp lại giấy đăng ký xe tại cơ quan công an. Trong trường hợp này, bạn cần yêu cầu người bán cung cấp hồ sơ gốc hoặc văn bản xác nhận chủ sở hữu, đồng thời có giấy trình báo mất giấy tờ rõ ràng. Nếu đầy đủ, bạn vẫn có thể hoàn tất thủ tục sang tên xe bình thường. Tuy nhiên, việc xác minh nguồn gốc xe vẫn phải được tiến hành kỹ lưỡng để tránh rủi ro phát sinh.
Nếu đã mua nhầm xe không giấy tờ, nên xử lý thế nào?
Trong trường hợp bạn đã trót mua một chiếc xe không giấy tờ, điều đầu tiên cần làm là liên hệ lại với người bán để yêu cầu bổ sung hồ sơ hoặc làm thủ tục sang tên. Nếu không thể liên hệ được, bạn cần kiểm tra nguồn gốc xe thông qua số khung, số máy tại cơ quan công an để xác minh tình trạng pháp lý. Trường hợp nghi ngờ xe có dấu hiệu vi phạm pháp luật, bạn nên chủ động trình báo để tránh bị quy trách nhiệm.
Tuyệt đối không nên tiếp tục sử dụng xe trên đường nếu chưa có giấy tờ hợp pháp. Việc lưu thông xe không rõ nguồn gốc là vi phạm pháp luật và có thể khiến bạn bị xử phạt hành chính hoặc bị tịch thu phương tiện bất kỳ lúc nào.
Lời khuyên khi mua xe cũ
Để tránh rơi vào tình cảnh mất tiền oan, khi mua xe cũ, bạn cần kiểm tra đầy đủ các giấy tờ như giấy đăng ký xe (cà vẹt), hợp đồng mua bán, giấy xác nhận sang tên hoặc biên lai nộp lệ phí trước bạ. Nên ưu tiên mua xe từ chính chủ hoặc có đầy đủ thông tin liên hệ với chủ cũ. Đối với xe đã qua nhiều đời chủ, bạn cần đảm bảo các bước sang tên được thực hiện đúng quy trình để không vướng mắc về sau. Nếu bạn không rành về giấy tờ pháp lý, nên nhờ người am hiểu đi cùng hoặc sử dụng dịch vụ hỗ trợ sang tên xe uy tín.
Mua xe không giấy tờ không chỉ tiềm ẩn nhiều rủi ro pháp lý mà còn có thể khiến bạn mất trắng tài sản nếu chẳng may gặp phải xe gian, xe bị truy nã. Trong thời buổi pháp luật ngày càng siết chặt quản lý phương tiện giao thông, việc sử dụng xe hợp pháp, rõ nguồn gốc không chỉ là trách nhiệm của người tham gia giao thông mà còn là yếu tố bảo vệ chính quyền lợi của bạn. Hãy là người tiêu dùng thông minh, đừng để những chiếc xe “không giấy” khiến bạn phải trả giá đắt chỉ vì một phút chủ quan.
Русский
English
中文 (中国)